Yatırım teşvik belgesi nedir, kimler alabilir?

Güncellenme: 5 Kasım 2026 · hibevar editörlüğü

Yatırım teşvik belgesi ne işe yarar?

Yatırım teşvik belgesi, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın onayladığı bir yatırımın vergi ve prim avantajlarından yararlanmasını sağlayan elektronik belgedir. Belge doğrudan para vermez; yatırım sırasında ödeyeceğiniz KDV ve gümrük vergisini kaldırır, sonrasında kurumlar veya gelir vergisini indirir ve bazı durumlarda faiz ile SGK primi yükünü azaltır.

Bugün yürürlükte olan çerçeve, 30 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 9903 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar'dır. Bu Karar, 2012'den beri uygulanan eski teşvik sisteminin yerini aldı.

Teşvik belgesi hangi destekleri sağlar?

Karara göre destek unsurları, yatırımın hangi teşvik sistemine girdiğine göre değişir. Hepsi her yatırıma verilmez; belgenizde hangileri yazıyorsa onlardan yararlanırsınız.

• Gümrük vergisi muafiyeti: belge kapsamında ithal edilen makine ve teçhizat için
• KDV istisnası: belge kapsamındaki makine-teçhizat ile yazılım ve gayri maddi hak alımlarında
• Vergi indirimi: yatırımdan elde edilen kazanca indirimli kurumlar/gelir vergisi
• Faiz veya kâr payı desteği: en az bir yıl vadeli TL yatırım kredisinin sabit yatırım tutarının %70'ine kadar olan kısmı için
• Makine desteği: yalnızca Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi kapsamındaki yatırımlarda
• Yatırım yeri tahsisi
• Sigorta primi işveren hissesi desteği ve 6. bölgede sigorta primi desteği

Teşvik sistemleri nelerdir?

9903 sayılı Karar teşvikleri üç başlıkta toplar. Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi; Teknoloji Hamlesi, Yerel Kalkınma Hamlesi ve Stratejik Hamle programlarından oluşur. Sektörel Teşvik Sistemi; Öncelikli Yatırımlar ve Hedef Yatırımlar teşvik sistemlerini kapsar. Bölgesel teşvikler ise bu iki başlıkta desteklenen yatırımlara, yatırımın yapıldığı bölgeye göre SGK primi desteği ekler.

Karar ayrıca Dijital Dönüşüm ve Yeşil Dönüşüm programlarını tanımlar. İller, sosyo-ekonomik gelişmişliğe göre altı bölgeye ayrılmıştır; bölge numarası büyüdükçe destekler artar.

Hedef Yatırımlar Teşvik Sistemi'nde bazı sınırlamalar dikkat çeker. İstanbul'da yapılacak yatırımlar ile elektrik üretimi, dağıtımı, depolaması ve şebeke üzerinden gaz dağıtımı yatırımları vergi indirimi alamaz. Bu sistemde faiz veya kâr payı desteği yalnızca 4, 5 ve 6. bölgelerdeki yatırımlara verilir. Yatırım yerinizi seçerken bu farkı hesaba katmanız, alacağınız desteği doğrudan değiştirir.

Kimler başvurabilir?

Uygulama tebliğine göre teşvik belgesi için şu kişi ve kuruluşlar başvurabilir: gerçek kişiler, adi ortaklıklar, sermaye şirketleri, kooperatifler, birlikler, iş ortaklıkları, kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, dernekler, vakıflar ve yabancı şirketlerin Türkiye'deki şubeleri.

Kuruluş süreci tamamlanmamış bir şirket adına yapılan başvuru değerlendirilmez. Yani şirketi kurup ardından başvurmanız gerekir.

Asgari yatırım tutarı ne kadar?

Karar'da ayrıca belirtilmeyen durumlarda yatırımın desteklerden yararlanabilmesi için asgari sabit yatırım tutarı 1. ve 2. bölgelerde 12 milyon TL, diğer bölgelerde 6 milyon TL'dir. Finansal kiralama yoluyla yapılan yatırımlarda her bir kiralama şirketi için makine-teçhizat tutarının en az 3 milyon TL olması gerekir.

Yatırım konusunun Karar ekindeki listede yer alması ve oradaki şartları sağlaması da gerekir. Tutarı yeterli olsa bile proje, Bakanlığın sektörel, mali ve teknik değerlendirmesinden geçmelidir.

SGK primi desteği kaç yıl sürer?

Sigorta primi işveren hissesi desteği, yatırımla sağlanan ilave istihdam için uygulanır ve tamamlama vizesinden sonra başlar. 6. bölgede asgari ücrete denk gelen işveren hissesinin tamamı, diğer bölgelerde %50'si Bakanlık bütçesinden karşılanır. Sektörel teşvik sistemindeki süreler bölgeye göre değişir; Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi kapsamındaki yatırımlarda süre 6. bölgede 12 yıl, diğer bölgelerde 8 yıldır.

Başvuru nasıl yapılır?

Başvurular Elektronik Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Bilgi Sistemi (E-TUYS) üzerinden, e-imza ile yapılır; kâğıt başvuru yoktur. Belge de E-TUYS'ta elektronik olarak düzenlenir.

Tebliğe göre başvuruda en az şunlar istenir: SGK'ya muaccel prim borcu olmadığını gösteren belge, gerekiyorsa ÇED kararı, Bakanlığın istediği yatırımlarda işyeri açma ve çalışma ruhsatı ve yatırımın niteliğine göre diğer kurumlardan alınması gereken izinler. Tutarı 1 milyar TL ve üzerindeki yatırımlarda fizibilite raporu da gerekir.

En sık yapılan hata nedir?

Karar'a göre yatırımın başlangıç tarihi, teşvik belgesi için Bakanlığa başvurduğunuz tarihtir. Başvurudan önce yapılan harcamalar belge kapsamına alınmaz. Makineyi alıp sonra belge başvurusu yapmak, en sık kaybedilen haktır.

Yatırım süresini siz önerirsiniz; Bakanlık bunu 3 yıla kadar düşürebilir ve gerekirse ilk sürenin yarısı kadar ek süre verebilir. Süre bitince üç ay içinde tamamlama vizesine başvurmanız gerekir; başvurmazsanız ve bildirimden sonra da iki ay içinde başvuru yapılmazsa belge iptal edilir. Karar kapsamındaki başvurular 31 Aralık 2030'a kadar değerlendirilir.

Tamamlama vizesi, yatırım yerinde yapılan ekspertizle verilir. Bu iş için kalkınma ajansları, Bakanlık il müdürlükleri veya KOSGEB il müdürlükleri görevlendirilebilir; Bakanlığın uygun gördüğü yatırımlarda yeminli mali müşavir raporu da kullanılabilir. Görevlendirilen her personel için ekspertiz ücreti 1.000 TL'dir ve yol ile konaklama giderleri yatırımcıya aittir; bunun dışında ücret istenemez. Vize aşamasında yatırımın destek şartlarını sağlamadığı anlaşılırsa fazla yararlanılan destekler geri alınır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Her çağrının kendi şartları vardır; başvurmadan önce ilgili çağrı metnini ve resmi duyuruyu esas alın. Açık çağrılara göz atın.